top of page

DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE

Dikkat ve konsantrasyon; beynin özellikle prefrontal korteks ve parietal bölgelerinin birlikte çalışmasıyla düzenlenir. Bu sistemdeki işlev bozuklukları dikkat eksikliği, dürtüsellik,hiperaktivite ve öğrenme sorunlarına yol açabilir. DEHB; çocuğun akademik, sosyal ve günlük yaşam işlevlerini etkileyen nörogelişimsel bir bozukluktur. Öğrenme güçlüğü ile birlikte görülebilir. Akademik bilgilerin öğrenilmesi için dikkat ve konsantrasyonun sağlıklı çalışması gerekir. Beyindeki dikkat merkezlerindeki işlev bozukluğu, bilgilerin işlenmesini ve kalıcı öğrenmeyi zorlaştırabilir. Amerikan Pediatri Birliği verilerine göre DEHB çocuklarda sık görülen bir durumdur. Öğrenme bozuklukları da çocukların bilgiyi algılama, işleme ve organize etme becerilerini etkileyebilir.

Çocuklarda Dikkat Eksikliği Neden Görülür?

Dikkat eksikliğinin oluşumunda birçok biyolojik ve çevresel etken rol oynayabilir:
 

  • Genetik yatkınlık

  • Beyindeki elektriksel veya kimyasal dengesizlikler

  • Kafa travmaları

  • Gebelik ve doğum sırasında yaşanan sorunlar

  • Çevresel toksinler

  • Alerjik ve nörolojik faktörler

Bazı çocuklar sevdikleri alanlarda uzun süre dikkatlerini sürdürebilirken, akademik alanlarda zorlanabilirler. Bunun nedeni; ilgi duydukları konularda beynin ödül ve motivasyon sistemlerinin daha aktif çalışmasıdır.

Tanıda Kullanılan Yöntemler

DEHB tanısı yalnızca tek bir belirtiye göre konulmaz. Çocuğun ev, okul ve sosyal yaşamındaki işlevselliği birlikte değerlendirilir.
Kullanılan değerlendirme yöntemleri:
 

  • Klinik psikiyatrik değerlendirme

  • Öğretmen ve aile ölçekleri

  • WISC-R zeka testi

  • TOVA dikkat testi

  • QEEG (Kantitatif EEG) değerlendirmesi

  • QEEG ve TOVA gibi objektif yöntemler; dikkat, öğrenme ve dürtü kontrolüyle ilgili beyin işlevlerini değerlendirmede yardımcıdır.

Tedavi Yaklaşımı

DEHB tedavisinde en etkili yaklaşım çok yönlü çalışmaktır:
 

  • Çocuğun eğitimi

  • Aile danışmanlığı ve ebeveyn tutumlarının düzenlenmesi

  • Okul ve öğretmen iş birliği

  • Beslenme düzenlenmesi

  • Gerekirse özel eğitim desteği

  • Neurofeedback uygulamaları

  • Gerekli durumlarda ilaç tedavisi

İlaç tedavileri bazı çocuklarda dikkat ve dürtü kontrolüne yardımcı olabilir; ancak her çocukta aynı düzeyde etkili olmayabilir ve yan etkiler görülebilir.

Neurofeedback Tedavisi

Neurofeedback; beynin elektriksel aktivitesini düzenlemeyi amaçlayan bilimsel temelli birbeyin eğitimi yöntemidir. Özellikle dikkat eksikliği ve öğrenme sorunlarında uzun yıllardır araştırılmaktadır.
 

DEHB olan çocuklarda sıklıkla:

  • Dikkati azaltan theta dalgalarının arttığı,gözlenmektedir.

  • Dikkat ve odaklanmayı destekleyen beta ve SMR dalgalarının azaldığı


Neurofeedback uygulamalarında amaç:

  • İstenmeyen beyin dalgalarını azaltmak, 

  • Dikkat ve konsantrasyonu destekleyen dalgaları artırmak,

  • Beynin kendi kendini düzenleme kapasitesini güçlendirmektir.

Araştırmalar; Neurofeedback tedavisinin dikkat, dürtü kontrolü, akademik performans ve bazı bilişsel işlevlerde olumlu etkiler sağlayabileceğini göstermektedir. Meta-analiz çalışmalarında Neurofeedback uygulamalarının DEHB belirtilerinde anlamlı düzelme sağlayabildiği bildirilmiştir. Bazı çalışmalarda dikkat performansı ve bilişsel işlevlerde artış gözlenmiştir. Tedavi planı her çocuk için bireysel olarak değerlendirilmelidir.

DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE HASTA VAKASI

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite için Biofeedback Tedavisi

274594_6f430b9da6f444b4b732b2c6d8e3c7eb~mv2.avif

Biofeedback,  Dikkat ve Hiperaktif Davranışlar için “ Seviye 1 – En iyi destek”  alan müdahale seviyesine yükseldi!

 

Amerikan Çocuk Akademisi'nin "Çocuk ve Ergen Kanıta Dayalı Psikososyal Müdahaleler" altında Biofeedback'i Dikkat ve Hiperaktif Davranışlar için Seviye 2 - İyi Destek'ten, Seviye - 1 En İyi Destek seviyesine yükseltmiştir. İlaç ve Davranış terapisinin birlikte kullanılması ile Biofeedback aynı etki seviyesine tek başına ulaştığını görmekteyiz.

 

İlaçsız tedavi yöntemi Biofeedback, şimdi Dikkat ve Hiperaktif Davranışlar için “ Seviye 1 – En iyi destek”  alan müdahaledir. 

 

PractiseWise şirketi, Amerikan Çocuk Akademisinin “Çocuk ve Ergen Kanıta Dayalı Psikososyal Müdahaleler” altında Biofeedback’in Dikkat ve Hiperaktif Davranışlar için “Seviye 1- En İyi Destek”  seviyesine yükseltildiğini duyurdu. 

 

Beau­re­gard, M., & Levesque, J. (2006). Func­tional mag­netic res­o­nance imag­ing inves­ti­ga­tion of the effects of neu­ro­feed­back train­ing on neural bases of selec­tive atten­tion and response inhi­bi­tion in chil­dren with attention-deficit/hyperactivity dis­or­der. Applied Psy­chol­ogy and Biofeed­back, 31, 3–20.

 

Gevensleben, H., Holl, B., Albrecht, B., Vogel, C., Schlamp, D., et al. (2009). Is neu­ro­feed­back an effi­ca­cious treat­ment for ADHD?: A ran­dom­ized con­trolled clin­i­cal trial. Jour­nal of Child Psy­chol­ogy and Psy­chi­a­try, 50, 780–789.

 

Levesque, J., Beau­re­gard, M., & Men­sour, B. (2006). Effect of neu­ro­feed­back train­ing on the neural sub­strates of selec­tive atten­tion in chil­dren with atten­tion deficit/hyperactivity dis­or­der: A func­tional mag­netic res­o­nance imag­ing study. Neu­ro­science Let­ters, 394, 216–221.

 

Omizo, M. M., & Michael, W. B. (1982). Biofeedback-induced relax­ation train­ing and impul­siv­ity, atten­tion to task, and locus of con­trol among hyper­ac­tive boys. Jour­nal of Learn­ing Dis­abil­i­ties, 15, 414–416.

 

Rivera, E., & Omizo, M. M. (1980). The effects of relax­ation and biofeed­back on atten­tion to task and impul­siv­ity among male hyper­ac­tive chil­dren. The Excep­tional Child, 27, 41–51.

 

 

www.aap.org

 

www.sharpbrains.com/blog/2012/10/05/biofeedback-now-a-level-1-best-support-intervention-for-attention-hyperactivity-behaviors/

bottom of page